Ειδήσεις από την Ήπειρο - Δυτική Ελλάδα

Σε πλήρως ψηφιοποιημένο περιβάλλον με διαλειτουργικότητα μεταφέρονται οι Πολεοδομίες στις αρχές του 2027, με την αξιοποίηση των δυνατοτήτων που παρέχει η ψηφιακή πύλη gov.gr να επεκτείνονται στις πολεοδομικές υπηρεσίες, στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης που προωθεί το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Η σκέψη για την εισαγωγή στις Πολεοδομίες του gov.gr αποτελεί, σύμφωνα με πληροφορίες, το τελικό στάδιο της μεταρρύθμισης που επεξεργάζεται το κυβερνητικό επιτελείο και προβλέπει αρχικά τη μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ), ως προς τις λειτουργίες έκδοσης και ελέγχου των οικοδομικών αδειών, από τους δήμους στο Ελληνικό Κτηματολόγιο.

Με απλά λόγια, κυβερνητικές πηγές τόνιζαν στην «Κυριακάτικη Απογευματινή» ότι η μεγάλη ιδέα του σχεδιασμού είναι να μπορείς να κάνεις από το κινητό σου τηλέφωνο ό,τι έκανες μέχρι σήμερα στις Πολεοδομίες της περιοχής σου, με λιγότερη γραφειοκρατία, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα και ταχύτερους ρυθμούς εκδόσεων, αλλά κυρίως με διαφάνεια και ασφάλεια δικαίου. Ταυτόχρονα, στη φιλοσοφία για ένα κράτος φιλικό στον πολίτη εντάσσεται και η ενημέρωση μέσω SMS για την πορεία οποιουδήποτε αιτήματος καταθέτουν οι πολίτες προς το Δημόσιο.

Ο κυβερνητικός σχεδιασμός της μεγάλης πολεοδομικής μεταρρύθμισης στοχεύει στην ταχύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών μέσω της απλούστευσης της διαδικασίας έκδοσης οικοδομικών αδειών, καθώς και των σχετικών εγκρίσεων, με παράλληλη ανάπτυξη ψηφιακών εργαλείων, διαλειτουργικών ψηφιακών χαρτών, αλλά και αξιοποίηση τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης που θα συμβάλλουν σε μεγαλύτερη ακρίβεια και αξιοπιστία των ελέγχων. Ήδη από το βήμα της 89ης ΔΕΘ, ο κ. Μητσοτάκης είχε εξαγγείλει τη μεταφορά των Πολεοδομιών στο Ελληνικό Κτηματολόγιο, που σηματοδοτεί τη μετεξέλιξη του Κτηματολογίου και στη δημιουργία του νέου Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης, με στόχο τη δημιουργία πρώτη φορά ενός αξιόπιστου, ομοιόμορφου και λειτουργικά συνεκτικού μηχανισμού αδειοδότησης και ελέγχου της δόμησης.

Προς διαβούλευση

Το νομοσχέδιο του ΥΠΕΝ για τη μεταρρύθμιση στις Πολεοδομίες αναμένεται να τεθεί προς διαβούλευση εντός της άνοιξης, με στόχο το νέο σύστημα να εφαρμοστεί στις αρχές της επόμενης χρονιάς, δίνοντας τη δυνατότητα παροχής ενιαίων υπηρεσιών που εξασφαλίζει προσβασιμότητα για όλους, στο πνεύμα one-stop-shop.

Με τη μεταφορά των Υπηρεσιών Δόμησης στο Κτηματολόγιο και τη μετεξέλιξή του στον νέο Εθνικό Οργανισμό Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης η κυβέρνηση φιλοδοξεί να βάλει τάξη στον χώρο με ένα ενιαίο σύστημα που εξυπηρετεί σε κάθε σημείο της χώρας, αντιμετωπίζοντας την πολεοδομική μεταρρύθμιση σε ένα σημαντικό εργαλείο για τη μάχη με το βαθύ κράτος και τις εστίες δυσαρέσκειας των πολιτών στις καθημερινές συναλλαγές με το κράτος. Προς αυτήν την κατεύθυνση κυβερνητικά στελέχη αξιολογούν τη μεταρρύθμιση ως ένα άλμα από το σημερινό κατακερματισμένο μοντέλο σε έναν σύγχρονο ψηφιακό φορέα εθνικής εμβέλειας. Ουσιαστικά ο σχεδιασμός στοχεύει σε ένα πλήρως ψηφιακό πλαίσιο για όλα τα θέματα ακινήτου, που θα αποτελεί το πρώτο εθνικό one-stop-shop για το ακίνητο, όπου ο πολίτης και ο μηχανικός βρίσκουν σε έναν φορέα αυτό που σήμερα είναι διάσπαρτο σε δεκάδες υπηρεσίες.

Στις αρμοδιότητες του νέου Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης περιλαμβάνονται η έκδοση οικοδομικών αδειών και ο έλεγχος κατασκευών, ενώ ως προς την εξέλιξη του πλάνου προβλέπεται η ανάπτυξη 20 Περιφερειακών Κέντρων Δόμησης (Διευθύνσεις) υπό την Κεντρική Υπηρεσία Δόμησης, στα οποία υπάγονται στη συνέχεια 77 Τοπικά Κέντρα Δόμησης (Τμήματα), αξιοποιώντας τα σημερινά σημεία εξυπηρέτησης του Κτηματολογίου. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κυριακάτικης Α», η αρχική λειτουργία επιλεγμένων Περιφερειακών και Τοπικών Κέντρων Δόμησης θα ξεκινήσει από τις Περιφέρειες Αττικής, Πελοποννήσου και Στερεάς Ελλάδας.

Αδειοδοτήσεις

Στο επίκεντρο του σχεδιασμού βρίσκεται, λοιπόν, η ενοποίηση των υπηρεσιών μέσα από έναν καθολικό μηχανισμό έκδοσης οικοδομικών αδειών και ελέγχου της αυθαίρετης δόμησης, ωστόσο διατηρούνται οι κρίσιμες αρμοδιότητες του Πολεοδομικού Σχεδιασμού στους δήμους. Το νέο μοντέλο θα οδηγήσει σε απλούστευση και περαιτέρω ψηφιοποίηση των διαδικασιών, ενώ σταδιακά θα καταργηθεί η ανάγκη εντοπιότητας, καθώς δημιουργείται ένα νέο επιχειρησιακό πλαίσιο που θα επιτρέπει την απομακρυσμένη εξυπηρέτηση και τον ισόρροπο διαμοιρασμό φόρτου εργασίας σε επίπεδο Περιφέρειας ή ακόμα και επικράτειας, οδηγώντας σε βελτιωμένους χρόνους εξυπηρέτησης.

Κομβικό βήμα είναι η ενίσχυση και ο εξορθολογισμός του πλαισίου ελέγχων αδειοδότησης, όπου θα αξιοποιηθούν οι δυνατότητες που παρέχει η τεχνητή νοημοσύνη. Συγκεκριμένα, εισάγεται ένα καινοτόμο πλαίσιο αδειοδότησης, που ενισχύει τον προληπτικό έλεγχο του κράτους και άρα την εφαρμογή του άρθρου 24 του Συντάγματος. Στο νέο πλαίσιο προβλέπονται:

• Η δημιουργία ενός σώματος Ανεξάρτητων Ελεγκτών Δόμησης από ιδιώτες μηχανικούς, οι οποίοι θα ασκούν έλεγχο μετά την έκδοση των αδειών και πριν από την έναρξη των εργασιών (1ος έλεγχος).
• Δειγματοληπτικός έλεγχος από τη διοίκηση στο 30% των αδειών που δόθηκαν είτε με προεγκρίσεις είτε με βεβαιώσεις όρων δόμησης, μετά τον έλεγχο των ιδιωτών ελεγκτών (2ος έλεγχος).
• Η εφαρμογή της τεχνητής νοημοσύνης στον έλεγχο αυτών των αδειών. Μέσω των νέων τεχνολογικών εργαλείων (αλγόριθμοι, Α.Ι.) το σύστημα θα προβαίνει σε στοχευμένους δειγματοληπτικούς ελέγχους (risk based) στο 30% των πράξεων που εκδίδονται από τη διοίκηση, με έμφαση σε προστατευόμενες περιοχές, ζώνες με υψηλή παραβατικότητα και άλλες κρίσιμες χωρικές ενότητες.

*Με πληροφορίες από την εφημερίδα «Κυριακάτικη Απογευματινή»